Majowe DKK – Sydonia. Słowo zostało rzekłe
Dyskusyjny Klub Książki w Piasecznie szykuje się do rozmowy o jednej z najbardziej tajemniczych postaci polskiej historii. We wtorek, 19 maja 2026 roku o godzinie 18:00 w czytelni Biblioteki Głównej Biblioteka Publiczna w Piasecznie odbędzie się spotkanie poświęcone książce „Sydonia. Słowo się rzekło" autorstwa Elżbiety Cherezińskiej. Uczestnicy będą mieć okazję zgłębić historię Sydonii von Bork, pomorskiej szlachcianki oskarżonej o czary i śmierć księcia – postaci, która do dzisiaj otoczona jest aurą legendy i zagadki.
Historia, którą przywołuje Cherezińska, sięga początku XVII wieku, kiedy na terenie Europy nasilały się polowania na czarownice. Księstwo Pomorskie, przeżywające w przełomie XVI i XVII stulecia swój złoty wiek, nie uniknęło tej fali paniki i podejrzeń. W roku 1620 straciła głowę Sydonia von Bork – kobieta z szlacheckiego rodu, który należał do najstarszych na Pomorzu. Jej proces przyciągał uwagę całego księstwa, nie ze względu na zwyczajne oskarżenie o czary, ale dlatego że wśród zarzutów postawiono jej jeden szczególny: uśmiercenie panującego księcia.
Proces Sydonii von Bork trwał blisko rok. Kobieta, choć poddana torturam, nie ulegała od razu presji sądu. Odwoływała złożone pod przymusem zeznania, broniła się, jednak ostatecznie przyznała się do winy. Wyrok był nieubłagany – straciła życie na podstawie wyroku wydanego przez ówczesny wymiar sprawiedliwości. To, co stało się po jej śmierci, utkwiło w pamięci pokoleniach Pomorzan: członkowie panującego domu Gryfitów zaczęli umierać jeden za drugim.
Legenda o klątwie rzuconej przez Sydonię na ród Gryfitów na trwałe zagościła w umysłach mieszkańców. Mówiono, że to zemsta za niedotrzymaną obietnicę.Na oczach przerażonego księstwa całkowicie wygasła rodzima dynastia. Księstwo Pomorskie rozpadło się, zostając rozszarpane pomiędzy Szwecję i Brandenburgię. O rodzinie von Bork mówiono: „To jest stare jak Bork i diabeł".
Elżbieta Cherezińska podejmuje się rekonstrukcji tej wyjątkowej postaci poprzez sięgnięcie do autentycznych akt procesowych, które przetrwały zawieruchę dziejową. Jej praca stawiać będzie pytania fundamentalne dla zrozumienia tej historii. Dlaczego oskarżono starą szlachciankę? Czy była ofiarą niesprawiedliwego wyroku, a może avantażystką, która sama wpakowała się w niebezpieczne kłopoty? Kim naprawdę była czarownica, którą do dziś otacza legenda i tajemnica?
Spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki, organizowane przez Bibliotekę Publiczną w Piasecznie, ma charakter otwarty dla wszystkich zainteresowanych. Uczestnicy będą mogli wymienić się czytelniczymi wrażeniami na temat powieści Cherezińskiej. Dodatkowo, członkowie klubu zapoznali się również z dowolnym innym utworem z dorobku autorki, co pozwoli na rozszerzenie dyskusji poza główną lekturę. Wstęp na spotkanie jest bezpłatny, co czyni je dostępnym dla każdego mieszkańca Piaseczna, zainteresowanego polską historią, literaturą oraz niezwykłymi losami kobiet w przeszłości.
Źródło: UM Piaseczno