ZUS dla przyszłych rodziców i mam
Zakład Ubezpieczeń Społecznych przygotował kompleksowy poradnik dla przyszłych i obecnych rodziców, aby ułatwić im orientację w świecie świadczeń rodzinnych. Publikacja zawiera szczegółowe informacje o zasiłkach macierzyńskich, opiekuńczych oraz chorobowych, a instytucja uruchomiła również dedykowaną skrzynkę mailową, gdzie rodzice mogą uzyskać odpowiedzi na indywidualne pytania.
Świat ubezpieczeń społecznych to gęsty las przepisów i regulacji, przez który trudno się poruszać zwłaszcza przyszłym mamom i tatom. Właśnie po to Zakład Ubezpieczeń Społecznych przygotował poradnik, który ma być konkretnym przewodnikiem w życiowych sytuacjach związanych z rodzicielstwem. Publikacja odnosi się zarówno do tradycyjnego zatrudnienia na etat, jak i do pracy na zlecenie czy prowadzenia własnej firmy. Warta uwagi jest też uwzględnienie bardziej złożonych sytuacji – na przykład gdy kobieta łączy urlop wychowawczy z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Poradnik dostępny jest już w wersji cyfrowej na stronie internetowej zus.pl, a wersję papierową będzie można niedługo otrzymać bezpośrednio w placówkach Zakładu. Publikacja szczegółowo omawia trzy główne kategorie świadczeń. Po pierwsze zasiłek macierzyński, który przysługuje matkom w związku z narodzinami dziecka. Po drugie zasiłek chorobowy, którego można otrzymać w przypadku niezdolności do pracy podczas ciąży. Po trzecie zasiłek opiekuńczy, przysługujący w sytuacji, gdy rodzic musi pozostać w domu i opiekować się chorym dzieckiem.
Oprócz materiałów informacyjnych, ZUS wprowadził nowy kanał komunikacji dla rodziców. Od marca 2026 roku działa dedykowana skrzynka mailowa, na którą można wysłać pytania dotyczące indywidualnych spraw i formalności związanych z ubezpieczeniami społecznymi. To rozwiązanie ma ułatwić rodzicom dostęp do profesjonalnej porady bez konieczności wizyty stacjonarnej. Jednocześnie pozostają dostępne tradycyjne formy wsparcia – można odwiedzić placówkę ZUS, skorzystać z e-wizyty, zadzwonić na infolinię lub wysłać wiadomość przez inny adres mailowy instytucji.
Dane zbierane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych pokazują, że choć przepisy przewidują równe prawa rodziców do urlopu rodzicielskiego, rzeczywistość wygląda inaczej. W okresie od stycznia do kwietnia 2026 roku zasiłek macierzyński pobierało 188 tysięcy osób, z czego aż 87 procent stanowiły kobiety. To oznacza, że ojcowie, choć coraz częściej korzystają z uprawnień rodzicielskich, wciąż pozostają w zdecydowanej mniejszości. Podobnie wygląda sytuacja, gdy dziecko zachoruje – to kobiety najczęściej zostają w domu, by opiekować się małym pacjentem. W zeszłym roku lekarze wystawili zwolnienia lekarskie opiekunom chorych dzieci na około 10 milionów dni, z czego 78 procent wykorzystały matki.
Warto zauważyć, że ta dysproporcja istnieje mimo wdrożenia w Polsce unijnej dyrektywy „work-life balance", która miała wspierać równość rodzicielską i równowagę między życiem zawodowym a rodzinnym. Trzy lata od wprowadzenia tego regulaminu widać zmianę – ojcowie rzeczywiście włączają się bardziej aktywnie w opiekę nad dziećmi. Jednak aby zmiana była trwała, wymagane jest nie tylko zmiana przepisów, ale przede wszystkim zmiana mentalności społecznej dotyczącej podziału obowiązków rodzicielskich.
Źródło: UM Płońsk
