Za nami Dni Wyszkowa!
Wyszków obchodził w marcu 524. rocznicę nadania praw miejskich – uroczystości rozciągnęły się na sześć dni i zaproponowały mieszkańcom bogatą ofertę historycznych wykładów, gier edukacyjnych, dwudniową konferencję naukową i koncert. Tegoroczne Dni Wyszkowa okazały się czasem spotkań, refleksji i wspólnego świętowania, gromadząc uczniów, młodzież oraz dorosłych zainteresowanych przeszłością regionu.
Program rozpoczął się 10 marca w Bibliotece Miejskiej, gdzie regionalistę dr Michała Deptę zaprosił do zaprezentowania wykładu pt. „Przedwojenny Wyszków we wspomnieniach Eugeniusza Daszkowskiego". Evento skierowane było głównie do uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Sala wypełniła się po brzegi – wykład stanowił doskonałą lekcję lokalnej historii, przybliżającą realia codziennego życia w Wyszkowie sprzed II wojny światowej. Jak się okazuje, historia miasta przyciąga zarówno młodszych, jak i starszych odbiorców, co potwierdza rosnące zainteresowanie edukacją historyczną wśród mieszkańców.
Następnego dnia, 11 marca na Placu Miejskim, odbywała się interaktywna gra miejska „Klucz do miasta". Jej uczestnikami była Młodzieżowa Rada Miejska oraz pozostała młodzież z gminy Wyszków. To nie był typowy wykład – organizers Marta Wildangier-Ciuraj oraz Oliwier Ciskowski zadbali o to, aby poznawanie historii miasta połączyć z dobrą zabawą. Młodzież musiała rozwiązać zawiłe zagadki i zadania, a zwycięzcy uroczyście otrzymali klucz do miasta z rąk Burmistrza Wyszkowa Piotra Płochockiego. Takie podejście – edukacja przez zaangażowanie i gę – sprawia, że młode pokolenie wyszkowian może poznawać swoją małą ojczyznę bez nudy.
Wykład Oliwiera Ciskowskiego pt. „Między Bugiem a Puszczą – historia średniowiecznego Wyszkowa" odbył się 12 marca w WOK „Hutnik". Spotkanie pozwoliło mieszkańcom spojrzeć jeszcze głębiej w przeszłość miasta i odkryć mniej znane karty z jego średniowiecznych dziejów. Tym samym organizatorzy obchodów starali się ukazać kontinuum historyczne – od średniowiecza, poprzez epokę przedwojenną, aż do współczesności.
Sercem tegorocznych obchodów była dwudniowa konferencja historyczna pt. „Świadkowie czasu. Koleje losu", zorganizowana przez Akademię Rozwoju Społecznego KLUCZ. Konferencja odbyła się 13 i 14 marca w hali sportowej Centrum Kształcenia Ustawicznego im. Jana Kochanowskiego w Wyszkowie. Tym razem tematem wiodącym był rola kolei i jej znaczenie w rozwoju regionu. Taki wybór tematu nie był przypadkowy – historia transportu kolejowego to jednocześnie historia losów samych mieszkańców, ich wędrówek, pracy i przeżyć.
W piątkowy wieczór, 13 marca, konferencję otworzył ks. Janusz Grygier, wprowadzając słuchaczy w problematykę oraz prezentując swoją kolekcję scenek kolejowych. Jego wystąpienie stanowiło idealny wstęp do kolejnych referatów. Dr Michał Depta podjął temat niezwykle dramatycznych doświadczeń – wygłosił referat „Na torach konspiracji – kolejarz w szeregach Armii Krajowej", ukazując rolę pracowników kolei w podziemnej walce o wolność. Oliwier Ciskowski powrócił na podium z wykładem „Krótko o lokacji miejskiej Kamieńca i jej datacji". Jerzy Sitek zaś przygotował opowieść „Ludzie, las i historia – opowieść o moich wędrówkach", a Andrzej Biernacki referował temat „Mord na Fideście". Warto dodać, że grupa Grajcyli Skład zaprezentowała także krótką inscenizację na podstawie artykułu Andrzeja Grajczyka pt. „Wyszków a sprawa pociągów pancernych" – literatura i historia ożyły na oczach widzów.
Sobota, 14 marca, przyniosła kolejną serię referatów. Ponownie Ciskowski opowiadał „Krótko o lokacji miejskiej Wyszkowa i jej datacji", a dr Michał Depta powrócił z bardziej szczegółowym wykładem: „Między kosą a parowozem – znaczenie kolei w działaniach zbrojnych XIX wieku z perspektywy walk powstańczych w rejonie Puszczy Białej". Burmistrz Piotr Płochocki przybliżył historię wyszkowskiego przemysłu, omawiając „46 gniewnych ludzi – o narodzinach wyszkowskiej huty szkła". Alicja Staszkiewicz podjęła niekonwencjonalny temat – „Marianowo, którego nie ma, czyli krótka historia osadnictwa niemieckiego na Pulwach". Piotr Kosiński wyjaśniał historię „Mostu kolejowego w Wyszkowie – historia obiektu do 1945 r.", a Paweł Kraszewski referował „Mazowiecki Trakt Królewski".
Wieczorem 14 marca w WOK „Hutnik" odbył się koncert Michała Barańskiego z projektem „Masovian Mantra". Artysta połączył nowoczesne brzmienia jazzu z inspiracjami regionalnymi Mazowsza oraz indyjskim metrem – to była niezwykła muzyczna podróż, która stanowiła artystyczną kontrpropozycję dla napoconej historią publiczności. Takie zdywersyfikowanie programu pokazuje, że Dni Wyszkowa to nie tylko akademicka parada wiedzy, ale także festiwal kultury w szerokim sensie.
Obchody zwieńczyły warsztaty genealogiczne, które odbyły się 15 marca w Bibliotece Miejskiej. Spotkanie z dr Martą Raczyńską-Kruk, autorką książki „Homo explorans", przyciągnęło wszystkich zainteresowanych odkrywaniem historii własnych rodzin i korzeni. To ostatnie wydarzenie pokazuje, że dla wielu mieszkańców historia to nie abstrakcyjna nauka – to opowieści o ich przodkach, ich domach, ich życiu.
Urząd Miasta Wyszkowa podziękował wszystkim współorganizatorom, partnerom merytorycznym, prelegentom oraz mieszkańcom za udział i zaangażowanie w tegoroczną edycję obchodów. Jak wynika z programu i frekwencji, Dni Wyszkowa 2024 udowodniły, że lokalna historia ma moc przyciągania ludzi – zarówno tych, którzy urodziła się w Wyszkowie, jak i tych, którzy chcą poznać, jak wyglądało życie w tym mieście dekady temu.
Źródło: UM Wyszków