Torowisko tramwajowe w Alejach Jerozolimskich wymaga remontu

Warszawa przystępuje do jednego z największych remontów infrastruktury tramwajowej na swoim terenie. Tramwaje Warszawskie, we współpracy z Zarządem Dróg Miejskich, rozpoczną prace na Alejach Jerozolimskich, które będą trwać do sierpnia 2026 roku. Wymienione zostaną szyny na odcinku sześć kilometrów toru pojedynczego, naprawione przejazdy przez torowisko, a także całkowicie odnowiona zostanie zabudowa infrastruktury. Pierwszy etap prac startuje już w ostatni weekend maja, kiedy to w porze nocnej demontowane będą płyty w torowisku, zaś rzeczywisty zwrot w ruchu tramwajowym nastąpi 30 maja.

Decyzja o przeprowadzeniu remontu nie jest nagła. Infrastruktura tramwajowa na Alejach Jerozolimskich czeka na poważne prace konserwacyjne już od dwóch do trzech dekad. Od ostatnich napraw głównych minęło 20-30 lat, a zużycie szyn na najstarszych odcinkach osiągnęło alarmujący poziom. W miejscach hamowania tramwajów szyny są zużyte w 80-90 procent. Konsekwencją tego stanu jest olbrzymia liczba interwencji – tylko w tym roku służby torowe musiały reagować na tej trasie około 50 razy. Do tego dochodzą poważne uszkodzenia zabudowy torowiska, w tym przejazdy przez tory, które wymagają pełnej przebudowy.

Degradacja infrastruktury zmusiła zarządzających trasą do nałożenia znacznych ograniczeń prędkości. Tramwaje mogą jeździć Alejami Jerozolimskimi z maksymalną prędkością 10-20 kilometrów na godzinę, co znacznie spowalnia połączenie. A przecież ta trasa to jedna z najbardziej obciążonych w mieście – w godzinie szczytu przejeżdża nią nawet 45 tramwajów na kierunek. Biorąc pod uwagę skalę ruchu i stan infrastruktury, opóźnienie w remoncie byłoby nierozsądne. Konrad Niklewicz, członek zarządu Tramwajów Warszawskich, przyznał wprost:

Jedno z nakazów Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczy naprawy dylatacji drogowych, które w części znajdują się pod torowiskiem tramwajowym. Prace te wymagają wstrzymania ruchu tramwajowego i częściowego demontażu torowiska.

Prace remontowe są zarazem skoordynowane z inwestycjami Zarządu Dróg Miejskich na wiadukcie Mostu Poniatowskiego. Wymieniane będą szyny od Placu Starynkiewicza do Ronda De Gaulle'a, a także odcinkowo na samym wiadukcie. W ramach prac przeprowadzone będzie wznowienie nawierzchni trzech platform przystankowych, całkowity remont pięciu przejazdów przez torowisko (między innymi w osi ulic Emilii Plater, Marszałkowskiej i Nowego Światu), wymiana zabudowy torowiska oraz montaż nowych urządzeń wyrównawczych na wiadukcie. Te ostatnie mogą wydawać się szczegółem technicznym, ale mają znaczenie praktyczne – umożliwiają swobodne przesuwanie się szyn w wyniku zmian temperatury, co wpływa na bezpieczeństwo.

Historia tego remontu jest zawiła. Primordialnie infrastruktura tramwajowa miała być przebudowywana razem z modernizacją kolejowej linii średnicowej, realizowaną metodą odkrywkową. To połączenie prac miałoby sens logistyczny, ale plany PKP PLK wielokrotnie się przeciągały. Kolejarze ogłaszali terminy i je opuszczali, przesuwając perspektywę prac coraz dalej w przyszłość – plany mówią teraz o latach 30. tego stulecia. Tramwajowcy zdecydowali, że czekać już nie mogą.

Nie możemy już dłużej czekać z naszymi pracami na kolej. Ograniczamy jednak roboty do niezbędnego zakresu: będziemy prowadzić remont w śladzie istniejącego torowiska, nie zmieniamy geometrii ulicy. Torowisko będzie wyglądać tak samo jak obecnie – z tą różnicą, że pojawią się nowe materiały. Chcemy ograniczyć tzw. prace tracone w trakcie przyszłej modernizacji linii średnicowej, gdy już w końcu do niej dojdzie

Warto dodać, że remont jest harmonizowany również z innymi inwestycjami zaplanowanymi w kolejnych latach. W połowie 2027 roku ma ruszyć przebudowa stacji Warszawa Wschodnia, co będzie wiązało się z ograniczeniem ruchu kolejowego na średnicy. Z tego powodu Aleje Jerozolimskie będą musiały mieć w tym czasie pełną przepustowość. W kolejnych latach planowane są też prace na trasach tramwajowych przez Most Śląsko-Dąbrowski i Gdański. Remont Alej wpisuje się w całościową strategię utrzymania i modernizacji sieci tramwajowej stolicy.

Sam przebieg prac będzie złożony i będzie wymagał precyzyjnego planowania. Już od 25 maja w porze nocnej demontowane będą płyty w torowisku, ale tego etapu pasażerowie nie powinni odczuć. Rzeczywisty zawrót w ruchu tramwajowym nastąpi 30 maja, kiedy to ruch tramwajem w Alejach Jerozolimskich – od Placu Starynkiewicza do Ronda Waszyngtona – zostanie wstrzymany. Ponadto tramwaje nie będą jeździły tym szlakiem przez dwa sierpniowe weekendy. Wymieniane będzie też skrzyżowanie torów na Rondzie Dmowskiego, czyli tzw. krzyżownica.

Przejazdy przez torowisko będą zamykane etapowo. Główne przejazdy – ciąg Alei Jana Pawła II i Marszałkowskiej – będą nieczynne w czasie normalnego lub wydłużonego weekendu, co ma minimalizować uciążliwości. Pozostałe przejazdy będą zamykane na okres 1-2 tygodni. Kierowcy będą mieli możliwość omijania utrudnień sąsiednimi skrzyżowaniami lub tymczasowymi przejazdami przez torowisko. Zaplanowano kilkanaście etapów organizacji ruchu, a szczegółowe informacje będą publikowane przed każdym nowym etapem robót.

Prace będą zorganizowane w taki sposób, by nie przerwać imprez na pobliskim Placu Centralnym. Planowane są tam Mistrzostwa Świata w Koszykówce 3x3 oraz „Centralny Plac Muzyki". W związku z tym pierwsze wyłączenie na ulicy Marszałkowskiej zaplanowano na 13-14 czerwca – weekend – by zmniejszyć uciążliwości podczas mistrzostw, które trwają od 1 do 7 czerwca.

Alternatywne opcje transportu dla pasażerów będą rozbudowane. Tramwaje linii 7 będą kursowały tylko na Pradze – z pętli Kawęczyńska-Bazylika do Gocławka przez Aleję Zieleniecką i Aleję Waszyngtona. Zmienią się godziny kursowania tramwajów linii 13, będą jeździły przez wszystkie dni tygodnia od około 5:00 rano do około 23:00. W trakcie prac tramwajowych nie będą kursowały tramwaje linii 25. Tramwaje linii 9, 22 i 24 nie pojadą na Pragę – jadąc z P+R Al. Krakowska, Piasków czy Nowego Bemowa, zakończą kursy na Placu Starynkiewicza.

Tramwaje linii 33 z Metra Młociny pojadą na pętlę Banacha – z Alei Niepodległości zostaną skierowane w Nowowiejską, Krzywickiego, Filtrową i Grójecką. Dzięki temu z Ochoty będzie bezpośredni dojazd do Dworca Centralnego. Oprócz tego uruchomiona zostanie zastępcza linia autobusowa Z-9 – autobusy będą jeździły między Placem Narutowicza a Rondem Waszyngtona codziennie, a w godzinach szczytu w dni powszednie nawet co około 2 minuty.

Autobusy linii 158 będą kursowały dwa razy częściej niż zwykle – co około 7,5 minuty w szczycie – a ich trasa również prowadzi przez centrum, wzdłuż nieczynnej trasy tramwajowej. Bezpośredni dojazd z Wawra i Pragi-Południe do stacji metra Stadion Narodowy umożliwią autobusy nowej linii Z21. Zastąpią one linię 521 w kursach z Wawra do Ronda Wiatraczna i od ronda pojadą dalej Aleją Waszyngtona, Aleją Księcia Poniatowskiego do Wybrzeża Szczecińskiego i ulicą Zamoście do stacji metra. Autobusy tej linii będą się zatrzymywały na wspólnych przystankach z Z-9, co ułatwi ewentualne przesiadki. Kursy 521 do Dworca Centralnego pozostaną bez zmian.

Dodatkowo uruchomiona zostanie tramwajowa linia 79 – tramwaje uzupełnią „dziewiątkę" na Ochocie, ułatwią dojazd do centrum, a na Pradze zastąpią ją w Alei Waszyngtona i na ulicy Grochowskiej. Pełna trasa linii 79 będzie następująca: P+R AL. KRAKOWSKA – Aleja Krakowska – Grójecka – Filtrowa – Krzywickiego Nowowiejska – Marszałkowska – Aleja „Solidarności" – Targowa – Aleja Zieleniecka – Aleja J. Waszyngtona – Grochowska – GOCŁAWEK.

Od strony ruchu samochodowego również czekają zmiany. Pierwsze zmiany w organizacji ruchu w Alejach Jerozolimskich planowane są na sobotę, 30 maja, około godziny 0:15. Zamknięte zostaną pasy wewnętrze Alej – przylegające do torowiska tramwajowego – na odcinku od Placu Starynkiewicza do wjazdu na Wisłostradę oraz w rejonie wschodniego przyczółku Mostu Poniatowskiego. Na dużą skalę zastosowana będzie dynamiczna organizacja ruchu – pasy wyprowadzające ruch z centrum będą zwalniane dla kierowców na szczyt popołudniowy.

W godzinach 14:00-19:00 w dni robocze udostępniane będą: pas w kierunku Pragi na odcinku od Ronda Czterdziestolatka do wjazdu na Wisłostradę oraz pas w kierunku Ochoty na odcinku od Ronda Czterdziestolatka do Placu Starynkiewicza. Na życzenie Pogotowia Ratunkowego utrzymana zostanie twarda nawierzchnia przejezdna, aby nie utrudniać działań służb ratowniczych.

Gdy chodzi o harmonogram całej inwestycji, zarządzający wykazują optymizm.

Zakładamy zakończenie prac w sierpniu 2026 r. – tegoroczne i ubiegłoroczne remonty tramwajowe kończyliśmy w zapowiadanych terminach. Dołożymy starań, by tak było i tym razem. Uczciwe jednak nie mogę nie wspomnieć o ryzykach

Może się okazać, że stan elementów wiaduktu drogowego (dylatacje, betonowe elementy konstrukcyjne) jest gorszy niż zakładano. To może wpłynąć na harmonogram prac prowadzonych w części drogowej wiaduktu przez wykonawcę pracującego na zlecenie ZDM. Przeszkodą mogą być też niekorzystne warunki pogodowe w kluczowych momentach niektórych rodzajów prac

Benefity z remontu będą znaczące. Efektem prac będzie zapewnienie bezpiecznej i bezawaryjnej eksploatacji torowiska – co najmniej do czasu modernizacji linii średnicowej, która PKP PLK planuje na lata 30. tego stulecia. Kierowcy samochodów docenią poprawę przejazdu przez tory. Dla pasażerów tramwajów komfort podróży zwiększy się zdecydowanie – zniesione zostaną wszystkie ograniczenia prędkości poza wiaduktem, co da możliwość skrócenia czasu przejazdu o 1-2 minuty. Analizowana będzie także możliwość zniesienia ograniczeń prędkości do 20 km/h na samym wiadukcie – będzie to warunkowane pomiarami hałasu i obserwacją zachowania się konstrukcji wiaduktu.

Dodatkowa poprawa funkcjonalności trasy będzie możliwa przy okazji przebudowy linii średnicowej. Wtedy mogą powstać dodatkowe rozjazdy na Rondzie Dmowskiego, przebudowane zostaną przystanki, a może pojawić się też nowa zieleń. Remont Alej Jerozolimskich to krok milowy w renowacji warszawskiej infrastruktury tramwajowej, choć jednocześnie przygotowaniem terenu do jeszcze większych zmian, które czekają tę trasę w przyszłości.

Mieszkańcy i użytkownicy Warszawy mogą śledzić postępy prac na stronie Urzędu Miasta – infoulice.um.warszawa.pl. Szczegółowe informacje o zmianach w rozkładach jazdy komunikacji miejskiej będą dostępne na stronie Warszawskiego Transportu Publicznego.

Źródło: UM Warszawa